تاثیر زمان مصرف داروها بر نتایج درمانی، موضوعی است که به تازگی توجه بسیاری از محققان را به خود جلب کرده است. در این راستا، مطالعات جدید نشان میدهند که هماهنگسازی زمان مصرف داروها با ساعت زیستی بدن میتواند به بهبود نتیجه درمان و افزایش طول عمر بیماران کمک کند.
ساعت زیستی و تأثیر آن بر درمانها
ساعت زیستی یا ریتم circadian، مکانیسمی است که تمامی فرایندهای بدن را تنظیم میکند. از خواب و بیداری گرفته تا واکنشهای ایمنی، این ریتم نقش بسزایی در سلامت فرد دارد. به گفته متخصصان، هر سلول در بدن ما دارای ساعت زیستی خاص خود است و برای عملکرد بهینه، این سیستم باید با چرخه روز و شب هماهنگ باشد.
بیشتر بخوانید: جیمز بورن در لندن پس از جراحی نجاتبخش با متیو کُما دیده شد
تحقیقات اخیر نشان میدهند که زمانبندی درمانها میتواند تأثیرات مثبتی بر بیماران مبتلا به سرطان داشته باشد. بهعنوان مثال، در درمان ایمنیدرمانی، که به سیستم ایمنی بدن کمک میکند تا سلولهای سرطانی را شناسایی و نابود کند، شواهد نشان میدهد که اگر دوزهای این درمان در صبح مصرف شوند، تأثیر بیشتری خواهند داشت. این به دلیل اوج فعالیت برخی از اجزای سیستم ایمنی در ساعات ابتدایی روز است.
نتایج مطالعات و شواهد جدید
یک مطالعه منتشر شده در مجله Nature Medicine نشان داد که بیماران مبتلا به سرطان ریه که درمان ایمنیدرمانی را قبل از ساعت ۱۱:۳۰ صبح دریافت کردهاند، بهطور متوسط ۳۳ ماه بعد از اولین درمان خود زندگی کردهاند. در حالی که بیماران دیگری که درمان را در ساعات بعد از ظهر دریافت کردهاند، بهطور متوسط ۲۰ ماه زندگی کردند.
تحقیقات دیگری که به تازگی منتشر شدهاند نیز نشان میدهند که بیماران مبتلا به سرطانهای پیشرفته که در جلسات ایمنیدرمانی زودهنگام شرکت کردند، بهطور متوسط ۲۱.۴ ماه زندگی کردند، در حالی که این عدد برای گروهی که درمانهای دیرهنگام دریافت کردند، ۱۳.۱ ماه بود.
راسل فاستر، استاد نوروساینس circadian در دانشگاه آکسفورد، این یافتهها را بسیار هیجانانگیز توصیف کرده و تأکید میکند که توجه به ریتم circadian میتواند نقش مهمی در بهبود نتایج درمانی بیماران مبتلا به سرطان و دیگر مسائل پزشکی ایفا کند.
علاوه بر ایمنیدرمانی، زمانبندی مصرف داروهای شیمیدرمانی نیز میتواند تأثیرگذار باشد. اما بهترین زمان برای این درمان بسته به نوع سرطان، داروهای مصرفی و جنسیت بیمار متفاوت است. بهطور مثال، شواهد نشان میدهند که در زنان مبتلا به لنفوم، شیمیدرمانی در بعدازظهر ممکن است مؤثرتر باشد.
توجه به زمانبندی درمانها نه تنها میتواند بهبود نتایج درمانی را به دنبال داشته باشد، بلکه میتواند عوارض جانبی را نیز کاهش دهد. مطالعات اخیر نشان دادهاند که بیمارانی که در بعدازظهر تحت درمان پرتو درمانی قرار میگیرند، عوارض جانبی بیشتری نسبت به بیمارانی که در صبح درمان شدهاند، تجربه میکنند.
با این حال، تحقیقات بیشتری برای درک کامل تأثیر زمان مصرف داروها بر نتایج درمانی مورد نیاز است. برخی از محققان اعتقاد دارند که نتایج مثبت ممکن است تحت تأثیر عوامل دیگر نیز قرار داشته باشد، از جمله وضعیت اجتماعی و اقتصادی بیماران.
در نهایت، راسل فاستر تأکید میکند که با وجود پیشرفتهای اخیر، هنوز اطلاعات زیادی در مورد زمانبندی مصرف داروها و تأثیرات آن بر نتایج درمانی وجود دارد که باید مورد بررسی قرار گیرد.
بیشتر بخوانید: علت مرگ هایدن پنیتیئر یک ماه پس از درگذشتش اعلام شد · ویکی پاتیسون از مبارزه خواهرش با سرطان رحم میگوید
